گزارش صنعت، معدن و تجارت استان مازندران در سال 1403

۱- مشخصات عمومی استان

• جمعیت: ۲٬۷۷۷٬۳۲۱ نفر

• جمعیت شهری: ۷۳.۱٪

• جمعیت روستایی: ۲۶.۹٪

• نرخ بیکاری پاییز ۱۴۰۳: ۹.۷٪

• نرخ مشارکت اقتصادی پاییز ۱۴۰۳: ۳۷.۹٪

موقعیت جغرافیایی:

• شمال: دریای خزر

• جنوب: استان‌های تهران و سمنان

• شرق: استان گلستان

• غرب: استان‌های گیلان و قزوین

• زبان غالب: طبری

اشتغال ثبت‌شده در سامانه رصد (حوزه صنعت، معدن و تجارت):

• جمع کل: ۲۹۳٬۲۰۷ نفر

---

۲- مزیت‌های سرمایه‌گذاری استان مازندران

1. دسترسی بندر امیرآباد به بازار کشورهای مشترک‌المنافع (CIS).

2. عبور خط لوله گاز طبیعی سرخس–آستارا.

3. موقعیت جغرافیایی ممتاز در مسیر کریدور حمل‌ونقل بین‌المللی شمال–جنوب.

4. قابلیت توسعه صنایع تبدیلی کشاورزی (مرکبات، برنج، شیلات و گل و گیاه).

5. وجود پایانه صادراتی برای محصولات کشاورزی و شیلات.

6. ظرفیت بالای گردشگری طبیعی.

7. وجود صنایع دریایی و بستر توسعه آن.

8. سه فرودگاه فعال (ساری، نوشهر، رامسر) و سه بندر مهم (امیرآباد، نوشهر، فریدونکنار).

9. مجاورت با بازارهای بزرگ مصرف (تهران، سمنان، گلستان، گیلان، آسیای میانه).

10. دسترسی به شبکه گسترده آب، برق، گاز و مخابرات.

11. وجود گمرکات فعال (نوشهر، آمل، بابلسر، ساری، بهشهر).

12. دسترسی آسان به پایتخت از مسیرهای اصلی (هراز، فیروزکوه، کندوان).

13. وجود ذخایر عظیم معدنی و تنوع مواد معدنی.

14. شرایط مطلوب آب‌وهوایی و زیست‌محیطی.

---

۳- ارزش افزوده بخش‌های اقتصادی استان

---

۴- حوزه صنعت

۴-۱ پروانه‌های بهره‌برداری

• تعداد واحد دارای پروانه مستقر در شهرک‌ها و نواحی صنعتی: ۷۲۰۷ واحد

• تعداد پروانه بهره‌برداری صادره: ۷۲ واحد (۱۰٪ کل کشور)

• سرمایه مجوزها: ۷٬۹۲۱ میلیارد ریال (۹٪ کل کشور)

• اشتغال ناشی از این مجوزها: ۱۰٪ کل کشور

۴-۲ رتبه‌های صنعتی مهم استان

• تولید کاغذ چاپ و تحریر: ۹۳٪ کشور (شرکت چوب و کاغذ مازندران).

• تولید نئوپان: ۹٪ کشور (نکاچوب، تخته فشرده شمال، پارس نئوپان).

• تولید MDF: ۳٪ کشور (شرکت آریا سینا چوب خزر).

• تولید پارچه و منسوجات: ۷٪ کشور.

• تولید خودرو (پژو پارس): ۳۱٪ کشور (ایران خودرو مازندران).

• بزرگ‌ترین واحد لبنی صادراتی کشور: شرکت سولیکو کاله.

• دومین تولیدکننده روغن خوراکی کشور: کشت و صنعت شمال.

• بزرگ‌ترین تولیدکننده پروتئین سویا کشور: شرکت صنعتی بهپاک.

۴-۳ جواز تأسیس

• تعداد جواز تأسیس صادره: ۱۹۹۲ فقره

• سرمایه‌گذاری پیش‌بینی‌شده: ۲۳۳٬۷۷۰ میلیارد ریال

• اشتغال پیش‌بینی‌شده: ۲۱۲٬۰۰۰ نفر

۴-۴ طرح‌های توسعه

• تعداد طرح‌های توسعه: ۷۳۷ فقره

• سرمایه‌گذاری: ۲۲۲٬۱۳۰ میلیارد ریال

• اشتغال: ۳۲٬۰۰۰ نفر

۴-۵ پیشرفت فیزیکی طرح‌ها

• طرح‌های با پیشرفت صفر: ۵۹٪

• پیشرفت ۱ تا ۵۹٪: ۱۸٪

• پیشرفت بالای ۶۰٪: ۲۳٪

---

۵- حوزه نوآوری و فناوری

• پروانه تحقیق و توسعه: ۳۷ واحد (از این تعداد ۲۲ واحد دانش‌بنیان)

• پروانه فنی و مهندسی: ۷۲ واحد

• پروانه طراحی و مونتاژ آسانسور: ۹۱ واحد

• تفاهم‌نامه‌های همکاری:

  • با آموزشگاه‌ها: ۹ مورد

  • با دانشگاه‌ها: ۲ مورد

  • با دستگاه‌های اجرایی: ۷ مورد

آموزش واحدهای تولیدی و تجاری:

• دوره‌ها: ۱۲۰ دوره آموزشی

• تعداد شرکت‌کنندگان: ۱۱٬۹۱۱ نفر

• نفر-ساعت آموزشی: ۳۹٬۰۰۰ نفرساعت

واحدهای دانش‌بنیان استان:

• کل واحدها: ۲۱ واحد

• دارای محصول دانش‌بنیان: ۱۲ واحد

• مجموع محصولات: ۲۰۱ محصول

---

۶- حوزه معدن

• تعداد پروانه بهره‌برداری: ۲۳۰ فقره

• ذخیره قطعی: ۷۷۱ میلیون تن

• ظرفیت استخراج سالانه: ۳۱.۷ میلیون تن

• اشتغال معدن: ۱٬۷۰۰ نفر

مواد معدنی مهم استان:

• زغالسنگ (رتبه دوم کشور از نظر ذخایر)

• فلورین (رتبه اول کشور)

• سنگ‌های تزئینی (مرمریت، تراورتن، گرانیت)

• کائولن، سیلیس، باریت، پوکه، گچ و رس

مجوزهای معدنی صادره در سال:

• گواهی کشف: ۷۷ فقره

• اجازه برداشت: ۲۱۷ فقره

• پروانه اکتشاف: ۲۳۰ فقره

حقوق دولتی دریافت‌شده:

• ۹۷۳ میلیارد ریال (۱۲ ماهه ۱۴۰۳)

---

۷- کارگروه تسهیل و رفع موانع تولید

• تعداد جلسات: ۷۰ جلسه

• تعداد مصوبات: ۱۲۷ مصوبه

• مهم‌ترین موضوعات: تأمین زمین، تأمین آب و برق و گاز، مسائل مالیاتی، محیط زیست، جاده و دسترسی.

---

۸- احیای واحدهای راکد

• تعداد واحدهای احیا شده صنعتی و معدنی: ۷۲ واحد

• سرمایه‌گذاری: ۷٬۷۹۲ میلیارد ریال

• اشتغال ایجادشده: ۱٬۷۳۲ نفر

---

۹- حوزه تجارت و بازرگانی

صادرات و واردات

• ارزش واردات: ۲۲۲ میلیون دلار (۱.۰۹ میلیون تن)

• ارزش صادرات: ۳۷۹ میلیون دلار (۱.۷۱ میلیون تن)

عمده کالاهای صادراتی: لبنیات، مرکبات، کیوی، سیمان، محصولات شیمیایی، مرغ منجمد، آبمیوه و پوره.
کشورهای هدف صادراتی: ترکمنستان، عراق، روسیه، پاکستان، قزاقستان، آذربایجان، افغانستان، ترکیه، امارات.

عمده کالاهای وارداتی: غلات (ذرت، جو)، چوب، کاغذ، روغن نباتی و حیوانی، خوراک دام، مواد شیمیایی.
کشورهای مبدأ واردات: عمان، انگلستان، امارات، روسیه، ترکیه، قزاقستان، چین، اتریش.

کارت‌های بازرگانی

• کارت‌های صادره: ۷۹ فقره

• کارت‌های تمدیدشده: ۱۲۰ فقره

اصناف

• تعداد واحدهای صنفی فعال دارای پروانه کسب: ۷۹٬۱۲۱ واحد

• تعداد اتحادیه‌های صنفی: ۱۹۲ اتحادیه

• اشتغال اصناف: ۲۹۳٬۲۰۷ نفر

• پروانه‌های کسب صادره در سال: ۷٬۳۳۷ فقره

---

۱۰- بازرسی و نظارت

• تعداد بازرسی‌ها: ۹۱٬۷۰۰ مورد

• تعداد پرونده‌های تخلف: ۷۹٬۹۲۰ مورد

• تعداد تخلفات کشف‌شده: ۲۷٬۱۷۷ مورد

• ارزش ریالی پرونده‌ها: ۷٬۰۰۰ میلیارد ریال

مهم‌ترین تخلفات: گران‌فروشی، کم‌فروشی، عدم درج قیمت، عرضه خارج از شبکه، تقلب، عدم ارائه فاکتور.

 

در سال ۱۴۰۳، استان مازندران در حوزه صنعت، معدن و تجارت:

• رشد چشمگیری در بخش صدور جواز تأسیس و احیای واحدهای راکد داشته است.

• صادرات غیرنفتی استان به ۳۷۹ میلیون دلار رسیده است.

• معدن استان با ذخایر غنی (زغالسنگ، فلورین، سنگ‌های تزئینی) جایگاه مهمی در کشور دارد.

• بخش اصناف و بازرسی نیز با فعالیت گسترده به بهبود فضای کسب‌وکار کمک کرده است.